Varia

V
2019
  1. ‘Vuurvogel. De eigen stem van Wessel ten Boom’, in: Peter Verbaan en Coen Wessel (red.), Wessel ten Boom. Leven in de waagschaal, Middelburg: Skandalon 2019, 257-260 Inleiding bij Leven in de Waagschaal. Teksten van Wessel ten Boom
  2. Nu is het eigenaardige, dat onze oerwoorden helemaal niet voorkomen in de Schrift – Over Miskotte’s Bijbels ABC’,Schrift 2019/1
  3. https://www.pthu.nl/Bijbelblog/!/3579/bijbelse-seksualiteit-ii over Romeinen 1:26-27.
  4. ‘“De Godsvraag is de hoofdvraag”. In gesprek met Rinse Reeling Brouwer’ (Caspar Dullemond), in: PThUnie 13(2019)1, 10-15
  5. 4 juni 2019:    https://www.pthu.nl/actueel/nieuws/!/1945/in-memoriam-prof.-dr.-karel-a.-deurloo
  6. ‘Een moderne monnik’ (interview door Dick Schinkelshoek), in: Nederlands Dagblad zaterdag 22 juni 2019.
  7. ‘Rowan Williams: een biografische introductie als begin van een leesverslag’, in: In de Waagschaal 48/8 (augustus 2019), 255-258.
  8. ‘Rowan Williams als publiek theoloog’, in: In de Waagschaal  48/9 (september 2019), 295-298.
  9. ‘Rinse Reeling Brouwer, een theoloog in gesprek’ (Bart Vijfvinkel), in: Ophef. Tijdschrift voor hartstochtelijke theologie 22/3 (september 2019), 11-17.
  10. ‘Het gezichtspunt van “het einde van de wegen Gods” of “het doel van de verlossing” besproken in 1919 – en n 2019’, in: Ophef. Tijdschrift voor hartstochtelijke theologie 22/3, 18-25.
  11. Bewerkte verzorging van een vijftal bijdragen uit De handzame Calvijn. Met vertalingen van Hein van Dolen en Hannie Vermeer-Pardoen voor de uitgave van H.J. Selderhuis (red.), Calvijn verzameld, Utrecht: KokBoekencentrum 2019; ‘Brief aan Simon Grynaeus’, 39-45; ‘Inleiding op het commentaar bij het boek Genesis’, 55-67; ‘Brief aan Sadoleto’, 818-864; ‘Aanbiedingsbrief aan koning Frans I’, 1037-1067; ‘Afscheidsredes’, 1129-1139.
2018
  1. ‘Met Luther de spanning uithouden tussen twee soorten gerechtigheid’, in: Theo W.A. de Wit, Reijer J. de Vries en Renske Kruizinga (red.), Hoop in de bajes (deel 12 van de publicatiereeks van het Centrum voor Justitiepastoraat), Tilburg/Amsterdam 2018, 53-67.
  2. ‘Een nieuw vertoog en een nieuwe ervaring. Foucault over de plaats van het vroege christendom in de geschiedenis van de seksualiteit’, IdW47/10, 7-10.
  3. ‘Agamben over Auschwitz. Een leeservaring‘, Ekklesia Maandbrief23/6, 22-24.
  4. Reactie op het manifest van Jan Offringa (niet opgenomen door Trouw): https://www.joods-christelijke-dialoog.nl/images/artikelen/Rinse-Reeling-Brouwer.pdf
  5. ‘De joodse schriftuitleg en de Amsterdamse school’, IdW 47/9, 17-20.
  6. Blog over de Stem: http://simons-ideeen.blogspot.nl/2018/05/rinse-reeling-brouwer-reageert-op-blog.html
  7. ‘Schriftuitleg als moord op de tekst’. In: De actualiteit van Franz Overbeck. Ekklesia Maandbrief 23/3, 8-10.
  8. Exegetische inleiding voor de 20e zondag door het jaar (19 augustus 2018), http://tijdschriftvoorverkondiging.org/exegese-preek/19-augustus
  9. Calvijn: Bijbeluitlegger, jurist en bestuurder’, Bijbelblog 18-01-18 (ook Friesch Dagblad 13-02-18) https://www.pthu.nl/Bijbelblog/!/3339/calvijn-bijbeluitlegger-jurist-en-bestuurder
2017
  1. ‘Het begin, en niet het resultaat van ons denken. De triniteitsleer van Barth vertaald’, IdW 46 (2017) 2, 20-23.
  2. ‘Feestrede bij de 100e geboortedag van Frans Hendrik Beukelman’, Ophef 2017/1, 18-21.
  3. ‘Eerst Christen, dan pas Nederlander’, Ophef 2017/2, 5-9.
  4. ‘De theologische herkomst van de economie en het bestuur. Agambens studie Het rijk en de heerlijkheid, Filosofie – Tijdschrift 27/4, 3-9.
  5. Exegetische inleiding voor de 2e zondag van de advent (10 december 2017), Tijdschrift voor Verkondiging 
  6. Bijdragen in: Laurens ten Kate & Marcel Poorthuis (red.), 25 Eeuwen Theologie. Teksten, toelichtingen, Amsterdam: Boom. : 47-51 (Amos), 64-69 (Ezra), 87-91 (Paulus), 99-102 (Johannes), 140-145 (Origenes), 160-165 (Athanasius), 400-405 (Luther), 413-418 (Calvijn), 465-470 (Spinoza), 528-533 (Gunning).
2016
  1. ‘Auflösung etlicher theologischer Fakultäten in den Niederlanden‘, in: Pfälzisches Pfarrerblatt. Sonderheft zum Stipendium Bernardinum, 106/1, 16-22.
  2. ‘Oerwoorden in de vroege 21e eeuw – naar een nieuw Bijbels ABC’, in: IdW 45/12, 8-11 en 46/1, 11-13.
  3. Inleiding ‘1 januari 2017. Heilige Maria, moeder van God’. Tijdschrift voor Verkondiging, www.tijdschriftvoorverkondiging.org/exegese-preek/1-januari.html
  4. ‘Leenman: pionier, verkenner, uitdager’, in: Als God stukloopt. De maatschappij als erfgenaam van de kerk. Nagelaten werk van Bas Leenman bezorgd door en onder redactie van Otto Kroesen, Willem Leenman, Anneke van Ojen, Wilmy Verhage, Vught: Skandalon 2016, 15-20. 
2015
  1. ‘Getuigen en denken’, IdW 44/2, 50-52.
  2. ‘Correspondentie Kuiper – Miskotte’, in: Ophef 2016/1, 29-34.
  3. ‘Christus allein. Das Zeugnis K.H. Miskottes als Herausforderung’, in: Junge Kirche 76(2015)1, 23-26.
  4. ‚De betekenis die de theologie van Ter Schegget voor mij heeft’, in: Ophef 2018/3, 44-53.
2014
  1. ‘Pilatus en Jezus’, in: Ophef 2014/2, 40-42.
  2. ‘De geest van Rachel’, in: Kees Kok (redactie en samenstelling), Messiaans verlangen. Liturgie en schriftuitleg voor de tijd van Advent tot Lichtmis. Werkboek voor liturgie 2, Amsterdam: De Nieuwe Liefde, 154-157.
  3. ‘Preekvoorbeeld 2 Korintiërs 5:11 – 6:2’, in: Henk Jansen, Klaas Touwen (red.), Paulus zelf. De zeven ‘echte brieven’. Exegese en preken, Vught: Skandalon, 69-74.
  4. Overweging tijdens de herdenkingsbijeenkomst voor ds Bé Ruys, in: Ophef 2014/2, 34-35 en IdW. 43 (2014) 8, 254-246.
  5. (met Dick Boer) ‘Karl Barth en de nieuwe krisis’, in: Ophef 2014/3, 16-21.
  6. ‘Waarom is de theologie nog niet klaar met Rosenstock-Huessy?’, in: Ophef  2014/3, 27-29.
  7. ‘Twee vertalingen. Twee lessen waarbij te leven valt’ (over Job 42:6), in: Ophef 2014/4, 50-53. 
2013
  1. ‘Elfde zondag door het jaar’, in: Tijdschrift voor verkondiging 85/3, 154-157.
  2. ‘De Christelijke Dogmatiek – een aftrap’, in: IdW 42/2, 38-41.
  3. ‘Een liedboek voor vierhuis en leerhuis?’, in: IdW 42/9, 287-289.
  4. ‘Een verlaat antwoord aan At Polhuis’, in: IdW 42/10, 327-330.
  5. ‘Calvijns uitdaging voor economisch denken en handelen nu’, in: IdW 42/12, 384-386.
  6. ‘Frits Kuiper en Christenen voor het Socialisme’, in: Ophef 2013/1, 27-31.
2012
  1. ‘Neugierig auf den Sozialismus’, in: Junge Kirche (Heft: DDR-Geschichten) 73/3, 34-35.
  2. ‘Tien boeken vol gesproken woord. Bij de verschijning van het laatste Cahier van de Bijbelse Theologie van Frans Breukelman’, in: Interpretatie 20/6, 20-23.
  3. ‘Adoro te devote: a hymn with which Calvinists can also pray’ (Engelse, Franse en Nederlandse tekst), in: CD-boekje Prime: Olivier Messiaen et les annes 30, D.E. Versluis Productions 2012, 24-25, 44-46, 66-68. 
  4. ‘Niet te filmen. De Messias laat zich in de bijbel in één beeld vangen’, Volzin 11/21, 26 oktober 2012, 28-31.
  5. ‘De theoloog Miskotte liet zich niet alleen inspireren door vakgenoten, maar ook door filosofen en schrijvers’, in: Kunst en Wetenschap 21/3, 11-12.
  6. In Memoriam Lodewijk Ringnalda, 08-07-1924 – 08-06-2010, in: Reender Kranenborg (red.), In memoriam 2004-2012, Historisch Tijdschrift GKN nr. 6, december 2012, 33-35.
  7. ‘De uitgave van Karl Barth’s “socialistische redevoeringen” eindelijk voltooid’, in: Ophef 2012/1, 24-29.
  8. ‘Beziehung als Grundkategorie im Reden von Gott und vom Menschen. Am Beispiel Augustins’, in: Jonge Kirche 74 (2013) 2, 11-14; Overgenomen als ‘Relatie als grondcategorie in het spreken over God en over de mens. Met Augustinus als voorbeeld’, in: Ophef 18/3-4, 58-60. Eerder korter ook in Koornmarkt 1, 3/2 (2006), 11-12.
2011
  1. (met Theo Boer) ‘Herstel van de relatie tussen God en civilisatie’, Theologisch Debat 8/3, 25-32.
2010
  1. “Giorgio Agamben over Kafka’s parabel “Voor de wet”’, IdW 39/2, 45-47
  2. ‘Het begrip “Joodse staat” en de uitdovende gloed van het zionistisch dogma’, IdW 39/3, 89-92.
  3. ‘Rekkelijk en precies’, Woord en Dienst 59/5 (12 maart 2010), 46-48.
  4. ‘Hoezo orthodox? In reactie op David Bos.’ In: Theologisch Debat 7/4, 22-25.
2009
  1. ‘Wie neemt de profetenmantel op? Miskotte en de preek (bij de verschijning van Verzameld Werk 13)’, in: Ophef 15/1-2, 33-40 en Om te gedenken, a.w. 117-131.
  2. ‘De tijd die rest. Agamben over Paulus’, Ophef 2009/1, 22-26.
  3. ‘De actuele politieke en maatschappelijke betekenis van Calvijn’, Ophef 16/1, 32-39.
  4. ‘Die drei Grundformen der Institutio’, in: Consistorium der Französischen Kirche zu Berlin, Der Umstrittene. Johannes Calvin 1509-1564. Vortragsreihe zum 500. Geburtstag des europäischen Reformators, Berlin, 122-145.
  5. ‘Het theoretisch anti-humanisme van Calvijn’, IdW 38/15, 460-463.
  6. ‘”Gebruikswaarde”, bestaat die dan nog?’, Ophef 12009/3, 25-29.
  7. ‘Toekomstige theologie’, Ophef 16/4, 8-12.
2008
  1. ‘Calvijn en de kredietcrisis. Als je geld uitleent…’ en ‘Luther, Calvijn en het menselijk hart als godenfabriek’, in: Ophef 13/3, 4-5 en 6-9
2007
  1. Reactie op Flip Theron, ‘Van moreel gezaghebbend tot onbeduidend minderheidsverschijnsel. De precaire status van de Nederduits Hervormde Kerk in het Zuid-Afrika na de apartheid’, Wereld en Zending 2007/1, 67-71.
  2. ‘Het hogepriesterlijk lichaam. Over een preek van Origenes’, Eredienstvaardig 23/4, 40-43. 
2006
  1. ‘Pilatus in de evangeliën’, Interpretatie 14/2, 8-11.
  2. ‘“Empire” in de verklaring van Accra en bij Hardt en Negri’, Ophef 13/2, 10-16.
  3. ‘Van Marquardt naar Augustinus? – bij het nieuwe boek van Wessel ten Boom’, Ophef 13/3, 27-31.
  4. ‘Een levende relatie met Jezus’, Koornmarkt 3/2 (2006), 11-12
2005
  1. ‘Brief aan Beatrice de Graaf’ (in reactie op haar dissertatie Over de muur. De DDR, de Nederlandse kerken en de vredesbeweging), Ophef 12/1, 10-14.
  2. ‘De leer der abregationes volgens Ten Boom (het Latijn in het theologisch onderwijs)’, IdW 34/10, 302-305.
  3. ‘Die große oecumenische Wegweisung’, Evangelische Theologie 65/3, 230-233.
2004
  1. ‘Dialectische theologie, nog altijd – of: weer opnieuw’, Ophef 11/3 (‘PKN, waarheen?’), 4-11.
  2. Preekschetsen over Haggai 1:8; 2:7b,8 en 2:20c voor de zondagen 6, 13 en 20 november, in: Postille 2004-2005,  Zoetermeer: Boekencentrum, 172-174; 175-177; 177-180.
2003
  1. Introductie in het werk van Friedrich-Wilhelm Marquardt. Bij de presentatie van twee Nederlandstalige publicaties van en over hem, Hydepark, 25 september 2003’, www.michsjol.demon.nl onder de knop artikelen.
  2. ‘Het nut van theologie voor kerk en samenleving.’ Inleiding op het theologisch café te Amsterdam op 14 november 2003, Ophef 10/4, 12-13.
  3. ‘Le grande Macabre (György Ligeti)’, in : OLWH nr. 3 (Het oordeel), 161-2; eerder verschenen in Koornmarkt 1, 7/3, 6-7.
2002
  1. ‘Zonder hoop in hoop’. Antwoord aan Theo de Boer, IdW 31/4, 101-105.
  2. ‘De geest van Paulus. Over het “Lied van Paulus”’, in: A. van Heusden e.a. (red.), Liedje dat ik niet kan laten. Verzamelde opstellen over de liederen van Huub Oosterhuis, Kampen: Kok, 109-116.
  3. Met Huub Oosterhuis, ‘Stem die de stilte niet breekt. Bert ter Schegget over het hart van de gemeente: geloof en gebed. Een inleiding en een gesprek’, Ophef  9/4, 19-24.
  4. ‘De stem van de Roepende’, Koornmarkt 8/1 (2002), 5
2001
  1. ‘De macht van de herinneringen. Naar aanleiding van de dubbeltentoonstelling over reliekverering’, in: Roodkoper 6/2, 15-19.
  2. ‘Het commentaar’, Koornmarkt 7/3 (2001), 6-7
2000
  1. ‘Tweemaal Tenack’, in: IdW 29/3, 79-82.
  2. ‘Verwacht dan ook geen tolerantie meer. Bij een postume uitgave van Th.J.M. Naastepad’, in: Ophef 7/2, 26-28.
  3. ‘Bericht van een Hromádka-symposium’, IdW 29/7, 201-205.in: Roodkoper 6/2, 15-19.
1999
  1. ‘Het zat in de lucht’ (over een meditatie van O. Noordmans), in: Rondom het Woord 41/4, 22-27.
  2. ‘Preken in de hel’, in: Roodkoper 4/2, 20-24.
  3. ‘Ik wil alleen maar mijn hart luchten, omdat mijn hart het nogal moeilijk heeft, wat de kerk betreft. De laatste en “grote” boeken van J.J. Buskes’, in: IdW 28/25, 395-400.
  4. ‘Het godsbewijs bij Spinoza. Lezing voor het godsdienstwijsgerig werkgezelschap aan de Universiteit van Amsterdam,  in: Summa 39/4, 8-11.
1998
  1. Met Dick Boer: ‘Relektüre des Kommunistischen Manifest’, in: Festschrift für Ton Veerkamp zum 65., Berlin: Alektor, 215-230.
  2. ‘De nuances van Paulus. Rom. 1:26-27’, in: Interpretatie 6/8,14-16. Ook afgedrukt in De LinkerWang 98/3, 20-23.
  3. ‘Concentratie als messiaanse onderbreking’, in: Casper Govaart (red.), Concentratie, Baarn: Gooit en Sticht, Thomas More Academie, 23-32.
  4. ‘Von Elend und Heimsuchung der Theologie‘, in: René Venema en Ranfar Kouwijzer (red.), Veertig jaar Tenach en Evangelie, Delft: Eburon, 106-109 (herdruk recensie 1988).
  5. ‘Over de grondslagen van het huis Gods’, in: Jan Gerbscheid e.a. (red.), Het antwoord dat verandert. Bundel opstellen aangeboden aan ds. Hans Hoekert ter gelegenheid van zijn emeritaat, Amsterdam: Raad van Kerken, 39-43.
1997
  1. ‘Enkele waarnemingen bij de artikelen 22-26 van de Nederlandse Geloofsbelijdenis’, in: Communiqué 13/3-4, 11-21.
  2. ‘We aanvaarden de boeken die we hebben gekregen’, in: Rondom het Woord 39/2, 43-47.
  3. ‘Uitgesproken Rudi van Roon’, in: Ophef 4/4 Over vriendschap, 4-6.
  4. ‘Ongevraagd gevraagd: Rinse Reeling Brouwer’, in: Koornmarkt 3/2 (april 1997), 10.
1996
  1. ‘Zelfbeschikking en sociale gelijkheid. Over Ton Veerkamp, Autonomie und Egalität’, in: Werkschrift 15/3-4, 20-27.
  2. ‘De verhalen van Elia besproken. Bij de Nederlandse uitgave van Ton Veerkamp, De vernietiging van de Baäl. Uitleg van de boeken der koningen I.17-II.11, in: Interpretatie 4/5, 20-22.
1995
  1. Een debat over de winkelopenstelling op zondag, in: Tijd en Taak 93, 18 februari.
  2. Preek over Mattheüs 16:13-20, gehouden met het oog op de gemeentedag “Horen naar elkaars ge1oven” van de Hervormde Gemeente te Amsterdam, in: Toerusting 4-2-95, 12-20.
  3. ‘Een ‘nieuwe weg’- wat is dat?’, in: Politiek en Cultuur, mei 1995, 51-52.
1994
  1. ‘Het visioen van Jesjajahoe’. Preek over Jesaja 6, in: Werkschrift 14/2, 39-44.
  2. ‘Mammon: ‘de gewoonste afgod op aarde’”,  in: Voorlopig 26/9, 7-10.
  3. ‘Over losse draden uit het voormalig breiwerk ‘Marxisme’.’  Lezing voor de Vereniging voor Theologie en Maatschappij, in: Ophef 1/3, 4-9 e-12
  4. ‘Het hart van een harteloze wereld? reactie op de ROS-nota ‘hart en ziel voor Europa?’,  in: IdW 23/16, 501-505.
  5. Beitrag “Flikker-Theologie” op symposion in Mesum (Westfalen), in: Michael Brinkschroder (red.) Schwule Theologie. Bestandsau.fnahme und Perspektiven, Münster, 10-29.
1993
  1. Schetsen bij Lucas 9:51-56,  Lucas 13:22-30 en Lucas 18:31-43, Postille 45 (1993-94), 55-63.
  2. ‘Bij de uitgave van Karl Barths ‘Sozialistische Reden’’, in: Opstand 20/3, 28-35 (bevat een inleiding alsmede de vertaling van de volgende teksten van K. Barth: ‘Festrede an den November-Feier des Grutlivereins’ en ‘Evangelium und Sozialismus’).
  3. ‘Frans Breukelman. De man en zijn karwei’, in: Werkschrift 13/4, 36-44.
  4. ‘Daar kwam Amalek.  Preek over Exodus 17:8-16’,  in: Werkschrift 13/2,  57-61.
  5. Schetsen bij Leviticus 16:16-34  Lev. 19:1-18.23-25 en Lev.  21:1-24,  in: De Eerste Dag 17/1, 16-23.
  6. ‘De Geest van Paulus’, in: Werkschrift 13/3, 94-99 over “Gezongen Liedboek” van Huub Oosterhuis, bij zijn 60e verjaardag 1.11.1993.
  7. ‘Die geschichtliche Schuld und eine neue Verpflichtung. Bibelarbeit über Nehemia 9:32-10:1 auf der Geschichtswerkstatt 27.3.1993 in Berlin‘, In: CFK-Information nr. 455, Praag.
1992
  1. Schetsen bij Lucas 2:33-40  en Lucas 2:21,  in: De Eerste Dag, 16/1, 26-29.
1991
  1. ‘De betekenis van de NCSV in mijn persoonlijk leven’, in: A.J. van den Berg, De Nederlandse Christen-Studenten Vereniging (diss.), ’s Gavenhage: Boekencentrum, 300-2.
  2. Preek over Num. 21:4-9 en Joh. 2:23-3:21,  in: Werkschrift 11/4, 10-13
1990
  1. ‘Acht argumenten om christen voor het kapitalisme te zijn’, in: Opstand 17/2, 3-8.
  2. ‘Hermeneutiek  bij F.H.  Breukelman.  Enige antwoorden  op de vragen van J. Muis’, in: IdW,  89-95; 106-110.
1989
  1. Josef Hromádka 100 jaar geleden geboren, in: Opstand 16/3, 18-23 en 4, 37-40.
  2. Bij het rapport van de verkenningscommissie Godgeleerdheid, in: HN 27.5.1989.
  3. Bijdrage in de discussie over de toekomst van de CPN, in: Politiek en Cultuur 49/5, 202-209.
  4. Handreiking aan pastores over de viering van de hemelvaartsdag,  tevens de 4e mei (Hand.  1), uitgave Raad van Kerken Amsterdam.
1988
  1. Gebed op roze zondag, in: Kleine symfonie. Gebedenboek van een oecumenische  basisgroep. Gooi en Sticht, Hilversum: Gooi en Sticht, 74-75.
  2. ‘Die macht des Tieres (Op. 13:11-18)’, in:  New thinking in the nuclear age, Praag  7-10.
  3. Bij het verschijnen van ‘Ongehoord. Uit de nalatenschap van W.E.  Verdonk’, in: HN, september 1988.
1987
  1. ‘Kunst: naar zijn aard eschatologisch’, in: Tekenen van verzet – visioenen van bevrijding, Van Hille-cahier, Amsterdam 1987. Tevens in Voorlopig, 19/9.
  2. Preek over Joh. 13:21-35, in: Werkschrift 6/2, 162-63.
  3. ‘Wij zijn de blinde darm, in: Opstand 14/2, 18-25.
1984
  1. Lustrumrede 10 jaar ‘Christenen voor het Socialisme’, in: Opstand 11/4, 110-115. Tevens in Duitse vertaling verschenen in het tijdschrift Kreuz und Quer.
  2. ‘Marxisme een messianisme?’, in: Messias in verzet, bijlage bij Skandalon 19e jrg. (Brussel), 64-73.
1983
  1. Preekschets  ‘dag van de arbeid’  over Deut. 15:1-11,  in:  Postille 1983-84, ’s Gravenhage: Boekencentrum,  184-88.
  2. ‘Nu ook een theologie van de flikkerbevrijding. Over Guy Menard, ‘De Sodome à l’Exode’, in: HN 4.6.1983.
  3. Een reactie op het rapport “De woestijn zal bloeien als een roos”, Van Hille­cahier, Amsterdam, 37-45.
1982
  1. Commentaren op de “Vredeskrant” van het IKV in HN, 25.9.-1982 en 6.8.1988.
1980
  1. Bijbelstudie over Mat. 24:1-24,  in: Verslag congres basisgroepen over atomaire ontwapening,  Zeist 1980, 106-110
1978
  1. ‘Antwoord aan Bas de Gaay Fortman’, in: Id W 7/12, 6-11
1977
  1. Vertaling van en annotaties bij: Sergio Rostagno,  ‘Tegen het normale.  Markus 11:12-25’, in: Opstand 4/3-4, 112-122